Cáp chống cháy và cáp chống cháy lan thường bị nhầm là cùng một loại, nhưng mục tiêu bảo vệ hoàn toàn khác nhau. Cáp chống cháy được thiết kế để tiếp tục duy trì mạch điện trong thời gian nhất định khi chịu tác động của lửa, trong khi cáp chống cháy lan chủ yếu hạn chế ngọn lửa lan dọc theo tuyến cáp sau khi nguồn lửa được loại bỏ.

Bài viết này giúp kỹ sư M&E, nhà thầu điện và bộ phận mua hàng phân biệt rõ hai loại cáp, hiểu tiêu chuẩn thử nghiệm và lựa chọn đúng cho từng hệ thống trong tòa nhà, nhà máy và công trình công nghiệp.

Cáp Chống Cháy Là Gì?

Cáp chống cháy, còn gọi là cáp duy trì mạch hoặc fire resistant cable, được thiết kế để tiếp tục truyền điện hoặc tín hiệu trong một khoảng thời gian xác định khi cáp đang chịu tác động trực tiếp của ngọn lửa.

Loại cáp này thường có lớp băng mica hoặc vật liệu chịu nhiệt bao quanh lõi dẫn. Khi lớp cách điện và vỏ cáp bị ảnh hưởng bởi nhiệt, lớp mica vẫn giúp duy trì cách điện giữa các lõi để hệ thống quan trọng tiếp tục hoạt động trong thời gian cần thiết.

Cáp Chống Cháy Lan Là Gì?

Cáp chống cháy lan, còn gọi là flame retardant cable, được thiết kế để hạn chế ngọn lửa lan dọc theo dây hoặc bó cáp. Khi loại bỏ nguồn lửa, ngọn lửa trên cáp phải tự tắt trong giới hạn thử nghiệm.

Cáp chống cháy lan không đồng nghĩa với việc vẫn truyền điện hoặc tín hiệu bình thường trong suốt thời gian cháy. Mục tiêu chính của loại cáp này là giảm tốc độ lan truyền đám cháy qua hệ thống dây dẫn.

4 Tiêu Chí Phân Biệt Hai Loại Cáp

1Mục tiêu bảo vệDuy trì mạch điện hoặc hạn chế ngọn lửa lan truyền.
2Cấu tạo cápCáp chống cháy thường có lớp mica chịu nhiệt bảo vệ lõi.
3Tiêu chuẩn thử nghiệmIEC 60331 kiểm tra duy trì mạch; IEC 60332 kiểm tra cháy lan.
4Ứng dụngLựa chọn theo vai trò của hệ thống trong tình huống cháy.

Tiêu chí 1 — Mục tiêu bảo vệ

Đây là điểm khác biệt quan trọng nhất. Một loại bảo vệ tính liên tục của mạch điện, loại còn lại tập trung hạn chế sự lan truyền của ngọn lửa.

Tiêu chí Cáp chống cháy Cáp chống cháy lan
Mục tiêu chính Duy trì mạch điện hoặc tín hiệu khi có cháy Hạn chế ngọn lửa lan dọc theo cáp
Khả năng cấp điện khi cháy Có, trong điều kiện và thời gian thử nghiệm quy định Không được thiết kế để bảo đảm duy trì mạch
Ứng dụng an toàn Hệ thống cần hoạt động trong lúc cháy Tuyến cáp thông thường cần hạn chế cháy lan
Chi phí Thường cao hơn do cấu tạo phức tạp Thường thấp hơn cáp chống cháy

Tiêu chí 2 — Cấu tạo của cáp

Cấu tạo quyết định khả năng làm việc của cáp khi tiếp xúc với nhiệt và lửa.

Thành phần Cáp chống cháy Cáp chống cháy lan
Lõi dẫn Đồng hoặc vật liệu dẫn điện theo thiết kế Đồng hoặc vật liệu dẫn điện theo thiết kế
Lớp bảo vệ chịu lửa Thường có băng mica hoặc vật liệu chịu nhiệt Thường không có lớp mica duy trì mạch
Cách điện XLPE, silicone hoặc vật liệu phù hợp tiêu chuẩn PVC, XLPE hoặc vật liệu có tính chống cháy lan
Vỏ ngoài Có thể là FR-PVC, LSZH hoặc vật liệu chuyên dụng Thường dùng vật liệu tự tắt và hạn chế cháy lan
Nguyên tắc: Không thể xác định cáp chống cháy chỉ bằng màu vỏ hoặc dòng chữ “FR”. Cần kiểm tra cấu tạo, mã sản phẩm, datasheet và tiêu chuẩn thử nghiệm được công bố.

Ví dụ: Cáp ghi FR hoặc FRLS có thể chỉ thể hiện khả năng chống cháy lan hoặc ít khói. Muốn dùng cho bơm chữa cháy hoặc quạt hút khói, cần xác nhận thêm khả năng duy trì mạch theo tiêu chuẩn phù hợp.

Tiêu chí 3 — Tiêu chuẩn thử nghiệm

IEC 60331

Dùng để đánh giá khả năng duy trì tính toàn vẹn của mạch điện khi cáp chịu lửa, có thể kết hợp tác động cơ học tùy phần tiêu chuẩn.

IEC 60332-1

Đánh giá khả năng hạn chế cháy lan trên một dây hoặc một sợi cáp đặt thẳng đứng.

IEC 60332-3

Đánh giá khả năng cháy lan của bó dây hoặc bó cáp lắp đặt theo phương thẳng đứng.

BS 6387 / BS 8491

Được sử dụng trong một số dự án để đánh giá khả năng duy trì mạch khi chịu lửa, tác động cơ học hoặc nước.

Tiêu chí 4 — Ứng dụng trong công trình

Hệ thống Loại cáp nên cân nhắc Lý do Lưu ý
Bơm chữa cháy Cáp chống cháy Cần duy trì nguồn điện trong tình huống cháy Đối chiếu thời gian duy trì mạch theo thiết kế
Quạt hút khói, tăng áp Cáp chống cháy Thiết bị cần tiếp tục vận hành khi cháy Kiểm tra tiêu chuẩn và phương pháp lắp đặt
Hệ thống báo cháy Cáp chống cháy hoặc cáp tín hiệu chịu lửa Duy trì truyền tín hiệu cảnh báo Chọn đúng loại cáp tín hiệu và điện áp
Chiếu sáng sự cố Cáp chống cháy Duy trì nguồn cho lối thoát hiểm Đối chiếu yêu cầu hồ sơ PCCC
Ổ cắm, chiếu sáng thông thường Cáp chống cháy lan Hạn chế đám cháy lan theo tuyến cáp Không thay cho cáp duy trì mạch

Bảng Tóm Tắt Chọn Nhanh Theo Khu Vực

Khu vực hoặc hệ thống Loại cáp phù hợp Tiêu chuẩn cần kiểm tra Lưu ý
Phòng bơm chữa cháy Cáp chống cháy IEC 60331 hoặc tiêu chuẩn dự án Kiểm tra thời gian duy trì mạch
Quạt hút khói Cáp chống cháy IEC 60331, BS 6387 hoặc tương đương Cần tính cả phương pháp lắp đặt
Tủ báo cháy và đầu báo Cáp tín hiệu chống cháy Theo hồ sơ thiết kế PCCC Kiểm tra số lõi và tiết diện
Thang máy chữa cháy Cáp chống cháy Theo yêu cầu thiết kế Không tự ý thay bằng cáp FR
Tuyến cáp trong máng đứng Cáp chống cháy lan IEC 60332-3 Phù hợp kiểm soát cháy lan theo bó
Văn phòng thông thường Cáp chống cháy lan IEC 60332-1 hoặc theo dự án Chọn thêm LSZH nếu cần ít khói
Đường hầm, nơi đông người Cáp chống cháy kết hợp LSZH IEC 60331, IEC 61034, IEC 60754 Kiểm tra khói và khí halogen
Nhà máy công nghiệp Tùy hệ thống IEC 60331 hoặc IEC 60332 Phân loại tải quan trọng và tải thông thường

Những Lỗi Thường Gặp Khi Chọn Cáp

!
Cho rằng FR nghĩa là cáp duy trì mạch: Ký hiệu FR thường liên quan đến khả năng chống cháy lan, không tự động đồng nghĩa với fire resistant.
!
Dùng cáp chống cháy lan cho bơm chữa cháy: Loại cáp này có thể không tiếp tục cấp điện khi chịu tác động trực tiếp của lửa.
!
Chỉ kiểm tra một tiêu chuẩn: Công trình có thể yêu cầu đồng thời duy trì mạch, ít khói và không halogen.
!
Không kiểm tra thời gian thử nghiệm: Cùng là cáp chống cháy nhưng thời gian và điều kiện duy trì mạch có thể khác nhau.

Tư Vấn Và Báo Giá Cáp Chống Cháy

Điện Phúc Thịnh cung cấp cáp chống cháy, cáp chống cháy lan và cáp LSZH cho hệ thống báo cháy, bơm chữa cháy, quạt hút khói, chiếu sáng sự cố và nhà máy. Hỗ trợ kiểm tra tiêu chuẩn, cấu tạo, thời gian duy trì mạch, tiết diện và hồ sơ kỹ thuật theo yêu cầu dự án.